Факультет жаңалықтары (Экономика)

12 сәуір – Қазақстанда ғылым саласы қызметкерлерінің күні. 2011 жылы Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев жарлық шығарып, 12 сәуірді ғылым қызметкерлерінің күні ретінде бекітті. Мерекелеу күні – 12 сәуір деп бекітілуі бекер емес. Дәл осы күні қазақ академигі, ғалым-геолог әрі Қазақстан ғылым академиясының тұңғыш президенті Қаныш Сәтбаев дүниеге келген. Бүгінде ғылым адамзат тіршілігінің барлық саласын дамытудың басты факторына айналды. Ұлттық ғылымның заманауи және тиімді жүйесін қолдай білу қасиеті ғылыми жетістіктер санын сөзсіз еселей түседі. Сондай-ақ ғылым елдің бәсекеге қабілеттілігін дамытушы маңызды сала.

Осыған байланысты, Қазақстан Республикасының Ғылыми қызметкерлер кәсіби мерекесі күніне сәйкес, М.Х.Дулати атындағы Тараз өңірлік университетінің «Экономика және құқық» факультетінің профессор-оқытушылар құрамы «Алғыс хатпен» марапатталды. Осы жетістіктеріне орай, «Менеджмент» кафедрасының оқытушылары «Алғыс хат» алу қуаныштарымен бөлісті.

М.Х.Дулати атындағы Тараз өңірлік  университеті

«Менеджмент» кафедрасының аға оқытушысы,

э.ғ.м. Сулейменова Индира Қосаманқызы

Дулати университеті студенттерінің «Білім және білік» тақырыбында «Болашақ» бағдарламасының түлегі, «Абай жолы» тарихи драмалық телехикаяның қоюшы режиссері, сценарист Мұрат Есжанмен кездесу өтті.

 

 

«Философия және саясаттану» кафедрасының аға оқытушысы Алтынбекова З.Т. ұйымдастыруымен кафедраның тәрбие жоспарына сәйкес 2021 жылдың 21 сәуірінде Дулати университеті студенттерінің «Білім және білік» тақырыбында «Болашақ» бағдарламасының түлегі, «Абай жолы» тарихи драмалық телехикаяның қоюшы режиссері, сценарист Мұрат Есжанмен кездесу өтті.

Тәрбиелік іс-шараның мақсаты: студенттердің білімге, өнерге қызығушылығы мен іздемпаздылығын арттыру; студент жастардың тұлғалық мәдениетін қалыптастыру; Отансүйгіш патриот жастарды тәрбиелеу.

Іс-шараға университеттің «Мұнай, газ және механика», Су шаруашылығы, экология және құрылыс», «Технологиялық» факультеттерінің 2 курс студенттері (40 жуық), кафедраның ПОҚ қатысты.

Кіріспе сөзінде модератор шақырылған қонақ Мұрат Есжанды таныстырып өтті. Мұрат Есжан магистратураны АҚШ-тың Сан-Франциско қаласында Өнер академиясында оқып, сценарист мамандығы бойынша бітіріп, елге киносценарист болып оралды. АҚШ-та оқып жүріп ағылшын тілінде қысқаметражды "I'm going to Paris", елге ораланында 2018 жылы қазақ тілінде "Тиын" деп аталатын фильмдерді түсірді. 2020 жылы желтоқсан айында "Хабар" арнасында "Абай жолы" тарихи-драмалық 6 бөлімнен тұратын телехикаясы көрермендер назарына ұсынылды. Сұхбат спикерге қойылған сұрақтары төңірегінде жүргізілді: 1) Шетелде білім алудың артықшылығы мен кемшілігі? 2) «Абай жолы» телехикаяның басқа драмалық кинолардан ерекшелігі неде? 3) Киносценарист маманы ретінде сіздің ойыңызша әлемдік деңгейдегі рейтенгі жоғары болған «Сұлтан Сүлеймен», «Паразиты» сынды кино түсіру үшін біздің кино мәдениетіміздің жетілуіне, заманауи талапқа сай келетіндей не жетіспейді?

Мәселен, шетелде білім алудағы артықшылықтары мен кемшіліктері неде? - деген сұраққа Мұрат Есжанның берген жауабы студенттерге білім алуда қажет дүниелер мен тұстарын түртіп алатындай ой салды. «Абай жолы» телехикаясының басқа драмалық кинолардан ерекшелігі неде? – деген сұраққа: «Тарихи-драмалық туынды әйгілі жазушы М.Әуезовтың «Абай жолы» роман-эпопеясын жазу барысы мен Абай өмірінің романға арқау болған кейбір сәттерін баян етеді» - деп жауап берді. Үшінші қойылған сұраққа: Киносценарист ретінде сіздің ойыңызша әлемдік деңгейдегі рейтингі жоғары «Сұлтан Сүлеймен», «Паразиты», «Чернобыль» сынды кино туындыларын түсіру үшін біздің кино мәдениетіміздің жетілуіне, заманауи талапқа сай келетіндей не жетіспейді? – былай жеп жауап берді: «Әрине ең алдымен қаржы, екіншіден уақыт ресурсы. Сондай ақ кез-келген киносценарист, қоюшы режиссер болсын өз тарихын, тамырын терең білгені жөн». Студент жастарымызға топ-3 нақты аға буын ретінде қандай ақыл кеңесіңізді берер едіңіз деген сауалға: 1. Ерте жату. Ерте жатсақ, ерте тұрамыз. Соның есесіне, біраз жұмысымыз орындалады; 2. Ағылшын және орыс тілдерін жеткілікті дәрежеде міңгеруді мақсат тұту; 3. Өз салаңыз бойынша қосымша кітаптарды көп оқу керек – деп жауап берді.

Екі сағатқа созылған іс-шара сондай ақ студенттердің спикерге қойылған сұрақтарымен, яғни сұрақ-жауап айдары қызу пікір алмасумен өтті. Жиын соңында студенттер мен кафедра ПОҚ Мұрат Есжанға алғысын білдіріп, алдағы уақытта киносценарист маманы ретінде жастар аудиториясына қызықты, тәрбиелік мәні бар рейтингі жоғары туындыларын күтетінің айтты.

«Философия және саясаттану» кафедрасының

аға оқытушысы Алтынбекова З.Т.

Жамбыл атындағы №5 орта мектеп – Тараз қаласындағы бұрыннан келе жатқан, қалыптасқан өзіндік дәстүрі бар, білім беру деңгейі жоғары, мұғалімдерінің біліктілігі заман талабына сай оқу орны болып табылады. Мектеп ұжымы өз түлектерін ересек өмірге аттандыратын соңғы қоңырауға орай өткізілетін салтанатты жиынға әрқашан да аса үлкен жауапкершілікпен дайындалып, жоғары деңгейде өткізеді. Сонымен қатар, мектепте соңғы қоңырауға байланысты өткізілетін салтанатты жиынға М.Х.Дулати атындағы Тараз өңірлік университеті оқытушыларының ылғи қатысып отыруы игі дәстүрге айналған.

Салтанатты жиынға қатысатын университет оқытушылары мектепте кәсіби бағдар жұмысын жүргізу аясында мектеп түлектерін университетте дайындалатын мамандықтар бойынша білім алуға, сол үшін университетке оқуға түсуге шақыратын. Жалпы, университетімізде Жамбыл атындағы мектептің түлектері көп жылдардан бері үздіксіз оқып келеді және ол мектеп пен университет арасындағы тығыз байланыстың нәтижесі деп айтуға болады.

Көп жылдан бері қалыптасқан дәстүр бойынша, Жамбыл атындағы мектептегі  кәсіби бағдар жұмысын Экономика және құқық факультетінің философия және саясаттану кафедрасы жүргізеді. Міне, биыл да философия және саясаттану кафедрасының аға оқытушысы Баярисов Режеп Оразбайұлы Жамбыл атындағы мектепте соңғы қоңырауға байланысты өткізілген салтанатты жиынға университет атынан қатысты. Салтанатты жиын оған қатысушылардың Қазақстан Республикасының Гимнін тұрып тыңдауынан басталды. Одан кейін салтанатты жиынды мектеп директоры Салтанат Ержігітқызы Төлеу бастап берді. Ол мектеп бітіріп жатқан түлектерге алдағы бастап отырған ересек өмірлерінде табысты болып, жоғары оқу орындарына түсіп кетулеріне тілек білдірді. Келесі сөз кезегін алған Жамбыл мектебін көп жыл басқарған бұрынғы директоры Нүркен Нұрмағанбетқызы Қасымова мектеп түлектеріне осы мектепте оқып, білім алғандарына мақтаныш сезімінде болып, Жамбыл мектебінің түлегі деген атқа лайық болуға шақырды. Ол сонымен қатар мектеп түлектерінің алған білімдерін өз елінің игілігіне жұмсау қажет екендігі жайлы айтты.

Сөз кезегі берілген аға оқытушы Режеп Оразбайұлы Баярисов оқушыларды мектеп бітірулерімен құттықтай отырып, алдағы уақытта өмірлік азық болатын кәсіби білім алу қажеттігін  айтты. Ол үшін М.Х.Дулати атындағы Тараз өңірлік университетіне оқуға түсуге шақырды. Университетте білікті мамандар білім беретіндігін, қазіргі заманда қажетті көптеген мамандықтар дайындалатындығын айта келіп, Жамбыл мектебінің көп түлектері университетте білім алудың арқасында тамаша табыстарға жетіп жатқандығын тілге тиек етті. Өз ойын қорытындылай келе, Режеп Оразбайұлы Жамбыл мектебінің түлектеріне Дулати университетінің есігі әрқашан да ашық екендігін айтып, сөзін аяқтады. Содан кейін мектеп түлектері өздерінің ұстаздарына арнап дайындаған ізгі тілектері мен концерттік бағдарламаларын көрсетті. Олар айтқан шынайы ізгі тілектері мен айтқан өлеңдері өте әсерлі шығып, ұстаздарын толқыныс сезіміне бөледі. Қорыта айтқанда, Жамбыл атындағы мектептегі соңғы қоңырауға байланысты өткізілген салтанатты жиын өте әсерлі, қызықты әрі мазмұнды болды. Енді оларды келесі оқу жылында университет қабырғасында күтеміз!

Биыл Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 30 жыл толуына орай, мамыр айының 26-30 аралығында Нұр-Сұлтан қаласында таэквондодан ХI жазғы универсиада өтті. Таэквондо десе, бірден аяқ күшімен шайқасатын спорт түрі көз алдымызға келеді. Аталған универсиадаға «Менеджмент» мамандығының 4 курс студенті, аталмыш  спорт түрін серік еткендердің бірі - Құрманбеков Арманжан қатысты. Құрманбеков Арманжан - қайсар жігітіміз бұл жарыста да жүлдесіз қалмады. Университетіміздің намысы үшін бар күшін салып, 2 орын иегері атанды.

«Менеджмент» кафедрасының аға оқытушысы, э.ғ.м.

Сулейменова Индира Қосаманқызы

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың «Жаңа жағдайдағы Қазақстан: іс-қимыл кезеңі» атты биылғы Жолдауы еліміздің дамуының жаңа міндеттерін айқындап берді. Жолдау жүктеген маңызды міндеттердің ішінде халқымыздың жаңа болмысын қалыптастыруға, ұлт сапасын арттыруға баса мән беру керектігі ерекше аталып өтті.

Жаһандану заманында әлемдегі озық, экономикасы тұрақты мемлекеттердің басты активі - халықтың ұлттық мәдени құндылықтарынан бастау алған ортақ идеясы екендігіне Президенттің «Қазақ зиялыларының жаңа кезеңдегі міндеті - ұлт болмысының жаңа қағидаттарын орнықтыру» деген сөзі дәлел.

Президент өз Жолдауында білімсіздіктің салдарын, проблема ескерілмеген жағдайда мемлекетке тигізетін зардабын болжап, айшықтап берді. «Демократияның басты жауы - білімсіздік пен популизм. Осыны естен шығармаған жөн. Ысырапшылдық пен даңғазалық қоғамның да, адамның да абыройын төгеді».
Білімсіздік салдарын алысқа бармай-ақ статистикадағы мәліметтерге көз жүгіртіп шығу арқылы да түсіне аламыз.

Галия Аусагатова, экономика және құқық факультетінің аға оқытушысы

2021 жылдың 3 желтоқсанында М.Х. Дулати атындағы Тараз өңірлік университетінде «Менеджмент» кафедрасының ұйымдастыруымен «Менеджер» студенттік ғылыми үйірмесі аясында "Аймақтың өңдеу өнеркәсібінің даму болашағы" атты ашық ғылыми семинар өтті. Ашық ғылыми семинарға 27-ге жуық мектеп оқушылары,

М.Х. Дулати атындағы Тараз өңірлік университеті «Менеджмент» кафедрасының студенттері мен оқытушылары қатысты. Семинарды «Экономика және құқық» факультетінің деканы К.А. Ернішев сөз сөйлеп, ашып беріп, қатысушыларға сәттілік тіледі. Сомен қатар «Менеджмент» кафедрасының меңгерушісі Ж.А. Назикова сөз алып, семинарға қатысушылардың барлығына қатысқаны үшін алғысын білдіріп, білім беру бағдарламалары мен семинарға қатысушыларға танымал түлектер туралы айтып, презентация өткізді.

                                                              Қазіргі қоғамның тым жадағай күйге түскені – кісідегінің кілті аспандап кеткені, бірдің қолындағысын екіншісі қақшып жеп кететіні,                                                                        тәкаппар, мейірімсіздердің қарасының тым көбейіп кеткені.Барға қанағат етіп, біреудің жолын кеспей, бұйырғанының қадіріне жете                                                                      білетін саналы жандар көп емес ортамызда.Сол аздың бірі – М.Х.Дулати атындағы Тараз өңірлік университетінің «Экономика»                                                                                кафедрасының оқытушысы Сардарбек Нарматов мерейлі 70 жасқа толып отыр.

                                                              Негізі Сардарбек Рахымбайұлы өз кәсібі мен өмір жолын таңдауда қателеспеген жан. Өйткені, өз қалауымен таңдаған мамандық                                                                            бойынша ғана табысты, жемісті еңбек етуге болады. Ал оның еңбек кітапшасында бір ғана жұмыс орны жазылған. Бір жұмыс                                                                                  орынында  жарты ғасырға жуық,нақтысы 48 жыл бойы үздіксіз қызмет атқарып келеді. Бір ұжымда үздіксіз, табан аудармай еңбек ету–                                                                сирек кездесетін жайт. Бұл – Сардарбек Нарматовтың өзұжымына деген адалдығының, сүйіспеншілігінің және патриоттық сезімінің                                                                      бұлжымас дәлелі болса керек.

                                                              Ол ауылдан шыққан экономист. Меркіде туып-өсті. Арманы да ауыл баласына тән асқақ болды. Арман қуып, 1969 жылы Алматы                                                                            қаласындағы С.М.Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің (КазГУ) Филиософия-экономикалық факультетінің «Саяси                                                                              экономия» бөлімшесіне оқуға түсіп, оны 1974 жылы бітіріп, экономист, «Саяси экономия»пәнінің оқытушысы мамандығын алды.                                                                            Республиканың сол кездегі Жоғары және Орта білім министрлігінің жолдамасымен 1974 жылдың тамыз айында Жамбыл жеңіл және                                                                    тамақ өнеркәсібі технологиялық институтының  «Саяси экономия» кафедрасында ассистент болып еңбек жолын бастаған.

Сардарбек Нарматов ғылым-білім жолындағы ізденісін мұнымен тоқтатпады. 1978-1980 жылдары С.М.Киров атындағы ҚазМУ-дың «саяси экономия» кафедрасында ғылыми тағылымдамадан өткен соң, 1980-1983 жылдары сол кафедрада аспирантурада оқыды.

1984 жылы өзінің алғашқы еңбек жолы басталғанинститутқа қайтаоралып,оқытушылық қызметін жалғастырады. Педагогикалық қызметін қоғамдық және ғылыми жұмыстарымен ұштастырып, өзі қызмет атқарып жатқан жоғары оқу орнының дамуына лайықты үлес қосады.  1985-1988 жылдары осы институттың «Қоғамдық мамандықтар» факультетінде декан болып қызмет атқарады. Ал 1994-1996 жылдары оқу орнының кадралар бөліміне басшылық жасайды.

1998 жылы үш институтты  біріктіріп, М.Х.Дулати атындағы Тараз мемлекеттік университеті ашылғанда «Экономикалық теория» кафедрасында, ал 2005 жылдан бастапқайта«Экономика»кафедрасы болып қайта құрылған осы кафедрада аға оқытушылық қызметті бүгінгі күнге дейін атқарып келеді.

Осы  жарты ғасырға жуық еңбек жолында Сардарбек Рахымбайұлыәртүрлі ғылыми-теориялық және ғылыми-әдістемелік   еңбектер жазып, әртүрлі деңгейлі ғылыми конференцияларға қатысты. 110 еңбегі жарық көріп, соның ішінде 7 оқу құралын (85 баспа табақтан  астам), 10 брошюраны баспадан шығарды. Осы оқу орнын үздік бітірген қызы Ақмарал екеуі бірлесіп жазған  700 беттік  «Экономика теория» кітабы 2015 жылы Алматы қаласындағы «Эверо» баспасында басылып шықты. Ал 2020 жылы Нижний Новгород қаласының Еділ (Волжский) мемлекеттік инженерлік-педагогикалық университетінің профессоры С.В.Соколовпен бірлескен «Этика»  атты еңбегі қазақ тіліндегі оқу құралдары («Эверо» баспасы, Алматы қаласы) ретінде көпшілік қолдауына ие болып, республикамыздың ұлттық университеттері мен  басқа да оқу орындары өздерінің кітапханаларының қорына сатып алды. Бүгінде бұл туынды сенімді оқу құралдары ретінде студенттерге ұсынылып отыр.

Публицистикалық-шығармашылық еңбекпен де шұғылданып,көпшілікке арналған  бұқаралық ақпарат құралдарында, атап айтқанда, «Ақиқат» журналында, «Егеменді Қазақстан», «Знамя труда», «Ақ жол», «Магнолия» және тағы басқа газеттерде  жыл сайын кем дегенде 2 - 3 мақаласы жарияланып отырды. 2020 жылы «Ақиқат» журналының №5 санында «Ақсақал сөзі» айдарымен жарияланған пікірталастыққа қатысып, көпшіліктің оңды бағалауына ие болған «Ақсақал сөзі» айдарына қатысты үздік ой»  атты көлемді мақаласы жарияланды.

Университет, факультет және кафедра тарапынан жүргізілетін қоғамдық жұмыстардан да шет қалмайды, қашанда белсенді. Кейінгі 15 жыл бойы кафедраның әдістемелік семинарын басқарып келді. 2020 жылға дейін университеттің Ғылыми кеңесінің шешімдерінің орындалуын қадағалау комиссиясының 10 жылдан астам тұрақты мүшесі болды. Хаттамалық тапсырмалардың орындалуын қадағалап отырды.

Сардарбек Рахымбайұлы өз мамандығының шебері.Кафедраның жас мамандарына тәлім беріп, әдістемелік көмек көрсетіп жүреді үнемі. Әрдайым студенттерге сапалы білім береді, нәтижесінде олар емтихандардан сүрінбей, ВОУД-сынақтарынан  аса қиналмай өтеді.

Сардарбек Рахымбайұлының  білім беру саласына қосқан үлесі, ұзақ ғылыми-педагогикалық еңбегі еленіп, 2008 жылы Білім және ғылым министрінің «Құрмет Грамотасымен», ал 2018 жылы Білім беру министрінің «Білім беру ісінің құрметті қызметкері» медалімен марапатталды.

Сардарбек Рахымбайұлы 70-тің белесіне осындай жетістіктерімен, үлгілі-өнегелі жолымен көтеріліп отыр. Әріптесімізді 70 жас мерейтойымен құттықтай отырып, денсаулық, ұзақ өмір, қажымас қайрат тілейміз. Сіз сияқты мол тәжірибесі мен білімі бар алдыңғы толқыннан біздер тәлім-тәрбие ала берейік.

Экономика кафедрасының ұжымы

Білім алу, сауатты болуы – діннің де талабы осы. Алайда, шала біліп, шала үйренгендер «көрдім-білдім» деп өзін де, айналасындағыларды шатастырып бітеді. Міне сол терең зерделеп, ашық сананамен таразылай білмегендер, яғни «соқыр сенімнің» жетегіндегілер ғой, ең соңында ата-анасын да, жақындарын да сорлатып кететін.

Олардың жастық албырттығы, сенгіштігі – өзіне жау. Не нәрсенің болмасын байыбына бармай, айтқанға сеніп, айдағанға көне беретін жастар бүгінде экстремистердің қолындағы «соқыр құралға» айналғаны жасырын емес. Ал жас буынды осы жолдан қалай қайтаруға болады? Аңғалдықпен алданып қалмау үшін не істеу керек?

Дулати университетінің  «Менеджмент» және «Мемлекеттік және жергілікті басқару» білім беру бағдарламасының 1 және 2 курс студенттері «Қазіргі заман жағдайында терроризм мен діни экстремизм қаупі» тақырыбында өткен ашық кураторлық сағатта осы мәселелер ашық айтылды. Жамбыл облысы полиция департаментінің экстремизмге қарсы күрес басқармасының жедел уәкілі А. Тайтелиев және облыстық діндерді зерттеу орталығының инспекторы А.Сәрсенбаев жастарға көптеген деректерді келтіріп, ақпараттық әңгіме жүргізді. Студенттердің сұрақтарына жауап берді.